Çok yönlülüğün hayata bütünsel bakan geniş bir aklın doğal sonucuyla ilişkili olduğunu söyleyen Zehra Ayaz Özbek günün her anında canlı bir reflekste olmayı savunuyor.&nbsp;

Kısaca kendinizden ve bugüne uzanan kariyer yolculuğunuzdan bahseder misiniz ?
Tasarımın ve üretimin tam merkezinde büyüdüm; dolayısıyla tasarım benim için sonradan seçilen bir meslek değil, yaşayarak içselleştirdiğim doğal bir süreçti. Yolculuğum masada çizim yaparak değil, fabrikanın tam kalbinde başladı.
Henüz çocukluğumdan beri hayranlıkla içinde yer almak istediğim bu büyüleyici dünyada; kırlent doldurmaktan döşemeye, paketlemeden satın almaya, stok takibinden muhasebeye kadar üretimin ve idari binanın her aşamasında bizzat çalıştım. Mağaza satışından, bir ürünün sıfırdan son tüketiciyle buluşma anına ve hatta satış sonrası hizmetlerine kadar operasyonun tüm kılcal damarlarını yaşayarak deneyimledim.
Aile şirketimiz Aytaş Home’da işin tozunu yutarak kazandığım bu sarsılmaz pratik altyapıyı, Bahçeşehir Üniversitesi Endüstriyel Tasarım Bölümü’nde aldığım eğitimle birleştirip analitik bir vizyona dönüştürdüm.
Tam olarak bu durum; yani işin mutfağında pişen alaylı tecrübe ile akademinin getirdiği rafine estetiğin kusursuz harmanı, bana sarsılmaz bir özgüven kazandırdı. Malzemenin sınırlarını, üretimin matematiğini ve mekânın ruhunu bu kadar derinlemesine bilmenin verdiği cesaretle, kendi özgün çizgimi çizmeye ve bağımsız projelerimi hayata geçirmeye başladım.
Zamanla tekil ürünlerin ötesine geçerek; çocuk mobilyasından gastronomi deneyim alanlarına, mimari konseptlerden dijitaldeki ilham platformlarıma kadar uzanan çok yönlü bir dünya kurdum. Bugün çizim masasından şantiyesine ve son dokunuşuna kadar her anına imzamı attığım tüm projelerimde, işte o mutfaktan gelen üretim gücü ile tavizsiz bir kalite anlayışını yaşatmaya devam ediyorum.
Üretimin ve malzemenin her aşamasına bu kadar hâkim bir tasarımcı olarak, çizim masasının başına geçtiğinizde bu durum sizi kısıtlıyor mu yoksa özgürleştiriyor mu?
Kesinlikle özgürleştiriyor.
Malzemenin sınırlarını, strüktürün matematiğini ve üretimin gerçekliğini bilmeyen bir tasarımcı kağıt üzerinde kusursuz görünen hayaller kurabilir; ancak o hayaller genelde şantiyede ustaların direnişiyle ya da üretim bandındaki fiziki imkansızlıklarla duvara çarpar. Tasarım sadece estetik bir çizimden ibaret değildir; uygulanabilirliği olan bir mühendislik ve malzeme bilgisidir.
Ben masanın başına geçip ilk çizgiyi çekerken; o formun ahşapta veya metalde nasıl tepki vereceğini, kumaşın gerilimini, kalıbın nasıl döküleceğini, hatta ürünün paketlenip sevke çıkacağı anı ve kullanıcının yaşam alanındaki ergonomik karşılığını milimetrik olarak zihnimde simüle edebiliyorum. Hammaddeden nihai ürüne kadar tüm sürece hakim olmam, beni kağıt üzerindeki belirsizliklerden kurtarıyor.
Bu teknik hakimiyet bana, dışarıdan bakıldığında 'yapılamaz' veya 'çok riskli' görünen ezber bozucu fikirleri bile cesaretle hayata geçirme imkanı sunuyor. Malzemenin nerede esneyeceğini, nerede kırılacağını ve sınırlarının nerede bittiğini çok iyi bildiğim için, o sınırları tam olarak nerede ve nasıl zorlayacağımı da biliyorum. Yani teknik bilgi benim elimi kolumu bağlamıyor; aksine, kuralları bildiğim için onları en estetik ve işlevsel şekilde yıkma özgürlüğü veriyor. İşte bu da bana inanılmaz bir keyif veriyor.
1234Mobilya, iç mimari, çocuk dünyası, gastronomi ve dijital içerik üretimi... Bu kadar farklı kulvarda varlık gösterirken imzanızın ortak paydası nedir? Odağınızı kaybetmekten hiç korkmuyor musunuz&nbsp;
Ortak payda: Yaşam kalitesine ve an’a atılan rafine bir imza.
Ben tasarımı belirli alanlara hapsolmuş bir meslek olarak görmüyorum; benim için tasarım, günün her saniyesine sızan canlı bir refleks. Bir mobilya koleksiyonu üzerinde çalışırken ansızın kendimi bir yatın iç mekan detaylarını kurgularken bulabiliyorum; hemen ardından evde kurduğumuz bir akşam yemeği masasının sunumuna, tabakların dizilimine kadar her anın içine o estetik dokunuşları yerleştiriyorum.
Tasarımı hayatın tam merkezine koyan bu zamansız ve çok yönlü tutumum, her alanda hemen göze çarpıyor. Hatta sosyal medyada beni takip eden kitlem de tam olarak bu yüzden yanımda: 'Acaba Zehra Nur bugün karşımıza nasıl bir vizyonla, hangi sürpriz detayla çıkacak?' heyecanını yaşamayı çok sevdiklerini ve beni takip etmekten büyük bir keyif aldıklarını sık sık dile getiriyorlar.
İşte beni yakından tanıyanların, benimle çalışanların ve projelerimi kendi çevrelerine tereddütsüz önermelerinin asıl sebebi de bu: Kopyalanaz özgünlüğüm, dinamizmim ve işime sindirdiğim o yaşayan ruh. İnsanlar benimle temas ettiklerinde kuralcı ya da kalıplaşmış çözümler değil; üretimin analitik aklıyla beslenmiş, sürprizlerle dolu, cesur ve son derece rafine bir yaşam tarzı buluyorlar."
Odağını kaybedenler ise, yaptıkları işi sadece bağımsız birer 'sektör' veya sınırları çizilmiş teknik birer iş kolu olarak görenlerdir. Eğer siz mesleğinizi sadece metrekarelerden, ahşap kesimlerinden ya da bir ticari işletmenin operasyonundan ibaret sayarsanız, evet; birden fazla alana dokunmak odağınızı darmadağın edebilir.
Fakat benim dünyamda bu sınırlar hiç var olmadı. Benim için gastronomi alanı kurgulamak da bütünsel bir mekân tasarımıdır, bir mobilya çizmek de, dijitalde paylaştığım tek bir estetik kare ya da masa düzeni de... Ben sektörleri birbirine kapalı kutular olarak yönetmiyorum; ben bir estetik algıyı, bir yaşam felsefesini ve duruşu olan rafine bir vizyonu yönetiyorum.
Dolayısıyla bir disiplinden diğerine geçerken odağımı veya dengemi kaybetmiyorum. Aksine; aynı ruhu, aynı üretim disiplinini, arkasındaki o analitik aklı ve özgün çizgimi sadece farklı formlarda, farklı mecralarda ifade ediyorum. Şantiyedeki malzeme bilgim gastronomi alanındaki mekanik kurgumu besliyor; dijitaldeki görsel dilim mobilyadaki estetik algımı keskinleştiriyor.
Çok yönlülük benim için asla bir karmaşa ya da dağınıklık değil; sınırları reddeden, hayata bütünsel bakan ve üretmeye tutkuyla bağlı geniş bir aklın en doğal sonucudur.
Kızınızın hayatınıza girmesi size tasarım veya hayata bakış konusunda neler kattı ?&nbsp;
Arelia’nın hayatıma girişi, benim tasarım yolculuğuma ve hayata bakışıma yepyeni bir derinlik, bambaşka bir zenginlik kattı.
Anne olmadan önce ben bilginin, strüktürün matematiğinin, malzemenin ve o kusursuz estetik çizgilerin peşinde son derece odaklı bir tasarımcıydım. Arelia ile birlikte bu güçlü teknik altyapıma çok daha duru bir duygu, yüksek bir sezgi ve sıcacık bir empati eklendi. Hayatı kendi yüksek standartlarımla yönetirken; onun o masum dünyası bana esnemenin zarafetini, affetmenin hafifliğini ve her kırılganlığın içinden çok daha güçlü bir sevgiyle toparlanabileceğimi öğretti.
Ben ki zaten öğrenmeye, gelişmeye, okumaya tutkuyla bağlı bir insanken; Arelia bana her günün yepyeni bir keşif olduğunu o en tatlı haliyle hatırlattı. Artık her sabah 'Acaba bugün kızımdan ve hayattan heyecan verici ne öğreneceğim?' ilhamıyla uyanıyorum. Hayattaki önceliklerimin o en güzel noktaya tahvil olması, beni hem kişisel olarak çok daha dingin ve hoşgörülü bir kadına dönüştürdü hem de kalbimi tamamen genişletti.
İşte bu içten farkındalık ve annelik deneyimim, çocuklar için sürdürülebilir, yüksek estetik standartlara sahip ve zamansız yaşam alanları kurguladığım yeni markam Shila Bella’nın doğmasını sağladı. Kızım bana sadece hayatı daha büyük bir zevkle kucaklamayı öğretmedi; tasarımlarıma kalpten gelen çok daha derin, anlamlı ve yaşayan bir ruh katmamı sağladı.
Günün sonunda Arelia’ya; hem her anında yanında olan, şefkatiyle saran koruyucu bir anne olmak, hem de kendi ayakları üzerinde duran, üreten, hayatı tutkuyla öğrenmeye devam eden ve hayallerinin peşinden cesaretle giden ilham verici bir kadın rol modeli bırakabilmek benim bu hayattaki en büyük mutluluğum."
İlerlemenizin, gelişmenizin ve hiç durmayan o enerjinizin arkasındaki kişisel motivasyon nedir? Motivasyonunuzu nasıl koruyorsunuz sizi besleyen şey nedir?&nbsp;
Benim motivasyon kaynağım, yoğunluğun kendisinden ziyade o yoğunluğun tam kalbindeki 'üretim ve yaratım' süreci. Çizim masasında sıfırdan kurguladığım bir ürünün global bir markanın vitrininde yer alması ya da şantiyesinde tozunu yuttuğum bir mekânın, günün sonunda yaşayan, ruhu ve aidiyeti olan bir yuvaya dönüşmesi bana inanılmaz bir adrenalin ve mesleki tatmin veriyor. Sanırım en büyük yaşam yakıtım, ortaya çıkan o somut ve karakterli imzalar.
Tabii ki bu temposu yüksek dünyada enerjimi her daim zirvede tutabilmemin en büyük sırrı: Sıkı bir seçicilik. Sırf takvim doldurmak ya da proje yapmış olmak için iş almıyorum. Beni gerçekten heyecanlandıran, kendi estetik ruhumu yansıtabileceğim ve bittiğinde gururla arkasında duracağım işleri seçiyorum. Bu ilkesel duruş, yoğunluğu bir 'yük' olmaktan çıkarıp büyük bir 'yaratım keyfine' dönüştürüyor.
Bir de işin o hevesimi hiç söndürmeyen tarafı var: Babamla fabrikanın mutfağından başlayan ve bugün hâlâ saatlerce süren o bitmek bilmeyen iş sohbetlerimiz... Felsefemizi ve vizyonumuzu taze tutan en büyük kaynaklardan biri bu.
Zihinsel olarak sıkıştığım ya da kendimi tamamen tazelemek istediğim anlarda ise en büyük sığınağım ailem. Annemin o eşsiz el lezzetiyle hazırladığı masanın etrafında keyifle yaptığımız sohbetler, canım eşim Erdim’in bitmek bilmeyen heyecanlarıma karşı gösterdiği o sonsuz sabır, koşulsuz destek ve beni her an en özel hissettirmesi... Kızımız Arelia’nın evi dolduran kahkahaları, dünyayı keşfederkenki o durulmayan öğrenme arzusu ve köpeğimiz Liora’nın bitmek bilmeyen enerjisiyle birlikte yaptığımız sporlar zihnimi tamamen sıfırlıyor. Bir de tabii ki yeni kültürler keşfettiğimiz seyahatlerimiz...
Kısacası; ailemden aldığım o köklü tutku ve sevgiyle üretmek, odağımdan çıktığım anlarda ise beni ben yapan bu rafine yaşam alanıma sığınmak motivasyon dengemi kendiliğinden koruyor.
Beni besleyen şey ise, durmayı bir 'gerileme' olarak görmem. Her gün kendime, hayatıma ve yaptığım işe yeni bir detay, yeni bir bakış açısı katma arzusu taşıyorum. Tasarım benim için mesai saatleri arasına sıkışmış bir iş değil; benimle birlikte büyüyen, nefes alan ve her an evrilen yaşayan bir organizma. Bir projeyi bitirdiğim an, zihnimde çoktan bir sonrakinin ilk kıvılcımı çakmış oluyor.
Bu çalışma disiplininde ve durmayan enerjimde her zaman babamı örnek alırım. Hafta içi fabrikanın temposunu yönetip hafta sonu bir gün bile aksatmadan mağazaları dolaşan o adanmışlığı görerek büyüdüm. O yüzden benim dünyamda durmak, 'şimdi dinlenme zamanı' deyip üretmeyi kesmek gibi bir şalter hiç olmadı. Düğünümün ertesi günü kendimi sanayide imalatın ortasında buluşum da, doğumdan hemen sonra toplantı masasına oturup projenin detaylarını konuşuşum da bu tutkunun en doğal yansıması. Dürüst olmak gerekirse durağanlığı nasıl deneyimleyeceğimi bilmiyorum bile. Tatile gittiğimde dahi beynimin bir yarısı anın tadını çıkarırken, diğer yarısı gördüğüm güzellikleri, hissettiğim huzuru ve aldığım kokuları zihnimde tasarımla buluşturmaya devam eder.
Üretmek, o analitik akılla estetiği her gün yeniden tanımlamak benim yaşam yakıtım. İşin mutfağındaki o heyecan, dinamizm ve yaratma arzusu damarlarımda akarken, durmak zaten benim doğama ve bünyeme aykırı
Bir projeye başlarken ilk baktığınız veya hissetmeye çalıştığınız şey nedir?
Bir projeye başlarken ilk baktığım ve hissetmeye çalıştığım şey, o mekânın ya da ürünün sahibine ait 'özgün benlik ve aidiyet duygusu'dur.
Aslında köken olarak bir ürün tasarımcısıyım; ticari tarafta mobilya markaları başta olmak üzere global ölçekte ürün tasarlıyor ve geliştiriyorum. Bugün Miami’de bir mobilya markasıyla, New Jersey’de bir mutfak firmasıyla, İtalya’da ise bir inşaat grubuyla aktif uluslararası iş birliklerim sürüyor. Türkiye’de ise bu birikimi daha çok bütünsel yaşam alanları kurgulamak için kullanıyorum.
Mekân tasarımında özellikle tercih edilme sebebim, standart kalıpların ötesine geçmem. Tasarımlarımın kalbinde mutlaka o kişiye özel sıfırdan kurgulanan ürün grupları yer alır; çünkü benimle çalışan insanların o alana adım attıklarında kendi ruhlarını ve karakterlerini görmeleri gerekir. Hatta imzamı attığım her projede; hem mekânın mimarisini hem de yaşayan insanın karakterini anlatan, malzemesi bile doğrudan o kişinin enerjisine göre seçilmiş, bizzat kendi ellerimle tasarladığım özel heykellere yer veriyorum.
Bizimki fabrikasyon bir seri üretim değil, derin bir yaratım süreci. Süreç yönetimi tarafında net bir çizgim var: Şantiye ve birebir mekân uygulaması noktasında, her işin kendine ait benzersiz bir ruhu olması için yıl içinde sınırlı sayıda proje kabul ediyorum. Ancak bu durum tasarım çarklarımızın durduğu anlamına gelmiyor; arka planda iç mimari konsept projeleri, özel üretim mobilya tasarımları, teknik çizim desteği ve danışmanlık hizmetlerimiz kesintisiz olarak devam ediyor. Yani uygulama tarafında 'az ve öz' kalarak butcher/terzi usulü ilerlerken, tasarımın mutfağında ürün ve iç mimari çözümlerimizle üretmeye devam ediyoruz.
Kulaktan kulağa yayılan güçlü referansların adeta vücut bulmuş haliyim; yapay reklamlarla değil, kullanıcı memnuniyetiyle büyüyorum. Popüler ve çabuk tüketilen geçici trendlerin aksine; zamansız, 'temiz lüks' (clean luxury) ve gerçek bir aidiyet hissi barındıran işler ortaya koyuyorum. Günün sonunda ben tasarımlarımın reklamını yapmıyorum; tasarımlarım zaten benim reklamımı yapıyor.
Takipçileriniz sizi sadece bir tasarımcı olarak değil, aynı zamanda yaşam tarzınızla da yakından tanıyor. Bu dengeyi nasıl kuruyorsunuz?"
"Aslında bu dengeyi kurmak için kurgusal bir çaba sarf etmiyorum; çünkü benim dünyamda tasarım ile yaşam tarzı birbirinden ayrı iki kompartıman değil, birbirini kesintisiz besleyen tek bir bütün. Ben hayata, kurguladığım mekânlara, hazırladığım bir sofra düzenine, anneliğe, evimdeki yaşam ritmine ya da çıktığım bir seyahate de hep aynı estetik ve analitik tasarımcı gözüyle bakıyorum.
Takipçilerimle aramızda oluşan o güçlü ve sarsılmaz bağın sırrı; onlara sadece kurgulanmış, steril şantiye fotoğrafları veya kusursuz vizyon panoları sunmamam. Bir anne olarak kızımın büyüme serüvenindeki o tatlı koşturmacayı, köpeğimiz Liora ile evimizin en doğal halini, oradan çıkıp bir anda şantiyedeki imalatın ve tozun ortasına yetişmemi, fabrikanın mutfağındaki gerçek emeği ve seyahatlerimde ruhumu besleyen detayları tüm çıplaklığıyla paylaşıyorum.
Takipçilerim sadece vitrindeki bitmiş bir ürünü izlemiyor; o estetik dünyanın arkasındaki gerçek hayatın akışına, deneyimlerime ve tutkuma birebir ortak oluyorlar. Günün sonunda sosyal medyada büyüttüğümüz bu topluluk benim için yapay bir vitrin değil; benzer estetik algıya, rafine bir zevke ve yaşam vizyonuna sahip insanlarla aynı frekansta buluşup karşılıklı ilham aldığımız yaşayan bir mekan
Son olarak, hayat mottosu haline getirdiğiniz ve asla taviz vermediğiniz o altın kuralınız nedir?
"Sıradanlığı kabul etmemek." Benim için sadece bir çalışma prensibi değil, hayatımın tam merkezine koyduğum en temel yaşam felsefem. Çocukluğumdan beri içine doğduğum üretim kültüründen edindiğim altyapı ve aldığım tasarım eğitimi, bana bir işin 'yeterince iyi' olmasının asla yeterli olmadığını öğretti.&nbsp;
Günü yaşamaya ve üretmeye başladığım&nbsp; ilk andan&nbsp; itibaren 'öylesine' yapılan hiçbir şeye tahammülüm yok. Aileme,dostlarıma hazırladığım&nbsp; bir sofra düzeninden, çizim masasında aylarımı verdiğim devasa bir projeye; seçtiğim en küçük kumaşın dokusundan kurduğum bir iletişim diline kadar her detayda aynı tutkulu özeni ararım.Hiçbir şeyin 'öylesine' olmasına izin vermem. Benim dünyamda bir formun estetiği kadar, arkasındaki üretim zekası ve hissettirdiği duygu da kusursuz olmak zorundadır.
Eğer bir işin, bir alanın ya da tek bir detay dahi olsa bir objenin altına imzamı atıyorsam; orada mutlaka analitik bir akıl, ruha dokunan bir estetik ve kaliteden asla taviz vermeyen sarsılmaz bir nitelik bulunmalı. Çizim masasından şantiyeye, evdeki masa düzeninden hayatımın her anına kadar o rafine çizgiyi korumak benim doğal refleksim.
Çünkü hayat; öylesine şeyler yapmak, sıradanlığa teslim olmak ya da kalıplarla yaşamak için fazla kısa. Dolayısıyla dokunduğum her anı, kurguladığım her mekânı ve yarattığım her detayı özel, zamansız ve iz bırakan bir deneyime dönüştürmek benim kendime verdiğim en büyük söz.

Sınırları Yeniden Tasarlamanın Gücü

Tavsiye edilen içerikler

LIFESTYLE

Sınırları Yeniden Tasarlamak

LIFESTYLE